جمعه, 28 مهر 1396 :: Friday, 20 October 2017
کد خبر: 107708

از خیابان "جام جم" تا آنسوی مرزهای ایران

افزایش کمی شبکه های صدا و سیما بدون توجه به توسعه کیفی نبوده است. امروزه شمار مخاطبان رسانه ملی به خاطر شبکه هایی با کیفیت اچ دی و با محتواهای نو و سرگرم کننده و آموزشی از قبیل شبکه نسیم، به شدت افزایش یافته و معادله ی قبضه کردن مخاطبان توسط ماهواره را خراب کرده است.
از خیابان به گزارش خبرنگار اتاق خبر 24

در عصر حاضر بهره‌گیری از رادیو و تلویزیون به عنوان دو رسانه ارتباطی سریع و در دسترس، یک ضرورت اجتماعی و بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی نوین محسوب می‌شود و خارج ماندن افراد از گردونه رسانه‌های ارتباط جمعی، به معنای حذف شدن آنان از حیات اجتماعی است.

تحولات سیاسی و اجتماعی سال‌های اخیر در نقاط مختلف جهان، حاکی از ظهور و تشدید جنگ رسانه‌ای بر سر تسخیر افکار عمومی و ایجاد تغییرهای دلخواه در فرهنگ و سبک زندگی مخاطبان هدف و به طور خاص ملت‌های خاورمیانه است.

حضور موثر و فعالانه سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران در میدان این نبرد رسانه‌ای، مستلزم برنامه‌ریزی و مدیریت هوشمندانه‌ای است که عبور از موانع، بهره‌گیری مطلوب از فرصت‌ها و نیل به اهداف سازمانی را تسهیل کند.

دو رسانه رادیو و تلویزیون به لحاظ جاذبه‌های خاص خود وحضور گسترده‌ای که در زندگی مخاطبان دارند، به تناسب محتوا و پیام هایی که منتشر می‌سازند، می‌توانند ساختار شخصیتی، عقیدتی، رفتاری ودر آخر بافت فرهنگی و اجتماعی جامعه را تحت تأثیر قرار دهند.

 

تاریخچه سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران

سازمان صدا و سیمای کنونی مراحل زیادی را پشت سر گذاشته است تا به جایگاه امروزی رسیده است. جایگاهی رفیع در دنیا و منطقه با راهبردی صحیح و در خط انقلاب اسلامی که توانسته است الگوی بسیاری از کشور ها قرار بگیرد.
 

 قبل از انقلاب

در ۴ اردیبهشت ۱۳۱۹، رادیو ایران رسماً افتتاح گردید و عیسی صدیق نخستین رئیس آن بود. رادیو روزی ۵ ساعت برنامه داشت و برنامه‌هایی نظیر اخبار داخلی و خارجی، موسیقی سنتی ایرانی و غربی، بحث‌های مذهبی و ورزشی و همچنین اقتصادی و سیاسی پخش می‌کرد. بنا بر تخمین مرکز آمار ایران، در سال ۱۳۵۵ حدود ۷۶٪ جمعیت شهری و ۴۵٪ جمعیت روستایی به رادیو دسترسی داشتند.

نخستين فرستنده ي تلويزيوني نیز در مهر ماه سال 1337 توسط بخش خصوصي در ايران افتتاح شد. پوشش اين فرستنده در حدود 120 كيلومتر و قدرت آن 200كيلو وات بود. در شهريور 1338 فرستنده ي ديگري توسط همین بخش خصوصی در آبادان افتتاح شد.

تلويزيون ايران از روز چهارم آبان 1345 كار خود را به طور آزمايشي آغاز و از اول فروردين 1346 كار خود را شروع کرد این شبکه با روزی سه ساعت و با کمک دو فرستنده با قدرت 12 کیلووات و توانست 5/2 میلیون نفر از جمعیت تهران را زیر پوشش خود قرار دهد.

تلویزیون کار خود را با 188 نفر آغاز کرد. کمبود نیروی انسانی متخصص، این سازمان را بر آن داشت تا برای تربیت کادر ماهر، دوره هایی را برگزار کند. همزمان با این دوره ها فکر برنامه ریزی برای تشکیل یک مدرسه تخصصی قوت گرفت و در سال 1347 ش، مدرسه عالی تلویزیون و سینما با ظرفیت 48 دانشجو (24 نفر برای امور فنی و 24 نفر برای تولید) رسما کار خود را آغاز کرد.

در مرداد سال 1347 تلويزيون آذربايجان (مركز ارومیه) و چهارم آبان همان سال تلويزيون خليج فارس (مركز بندرعباس) آغاز به كار كردند. از اول سال 1348 استفاده از فرستنده ي تلويزيون به وسيله ي نصب دستگاه هاي رله در اصفهان عملي گرديد. در چهارم آبان همين سال تلويزيون فارس (مركز شيراز) كار آزمايشي خود را شروع نمود. (اين فرستنده روز 27 آبان 1349 رسما افتتاح گرديد). روز 18 ارديبهشت سال 1349 تلويزيون گيلان (مركز رشت) و روز چهارم آبان همان سال تلويزيون كرمانشاه برنامه هاي خود را آغاز كردند و در همين روز با استفاده از مركز مخابراتي اسدآباد و نصب دستگاه هاي رله، اهالي همدان نيز توانستند از برنامه هاي تلويزيون تهران استفاده كنند.

فرستنده هاي خليج فارس (مركز خوزستان) از 12 آبان 1349 و تلويزيون آذربايجان (مركز تبريز) از اول سال 1350 كار خود را آغاز نمودند.

در ایام انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی (ره) سیاست دولت در برابر تلویزیون تغییر کرد. قبل از انقلاب کنترل شدید بر برنامه های پخش شده و سانسور در اوج خود قرار گرفته بودند. در روز 13 آبان همان سال فیلم برداران خبری تلویزیون توانستند با استفاده از فرمان لغو سانسور در تلویزیون، از جریان درگیری خونین ماموران حکومت نظامی با دانشجویان دانشگاه تهران، فیلم خبری موثری تهیه و پخش کنند. نمایش این فیلم که آغاز گر اخبار بدون سانسور تلویزیون بود، به شدت بر افکار عمومی تاثیر گذاشت. روزنامه ها این فیلم را در نوع خود یک جسارت حرفه ای همراه با مهارت نامیدند و آن را دقیق ترین گزارش و سند حادثه دانشگاه معرفی کردند.

فردای آن روز تلویزیون به اشغال نظامیان در آمد وتا 21 بهمن 57 این اشغال ادامه داشت. در این مدت تولیدات تلویزیون متوقف شد و فقط برنامه های تکراری پخش می شد. در این دوران تلویزیون هم از طرف بزرگان دینی تحریم شد.

پخش مستقيم مراسم بازگشت حضرت امام خميني (ره) از پاريس به ميهن اسلامي از تلويزيون در روز دوازدهم بهمن 1357 ش. نقطه عطفي از حضور نيروهاي وفادار به امام خميني و نهضت اسلامي در راديو و تلويزيون و رويدادهاي استثنايي در عملكرد اين سازمان بود. پخش اين مراسم، متأسفانه در پي هجوم عوامل ساواك به استوديوي پخش تلويزيون، ناتمام ماند.

پس از بازگشت پيروزمندانه امام خميني به ايران، ميزان پخش اخبار و رويدادهاي مربوط به انقلاب اسلامي از راديو و تلويزيون افزايش يافت و حتي گروهي از كاركنان بخشهاي فني اين سازمان اقدام به تأسيس يك كانال تلويزيوني اختصاصي در تهران با برد و پوشش محدود كردند كه ضمن پخش اخبار و گزارشهاي مربوط به حركت انقلابي و اسلامي مردم، صحنه هاي ديدار اقشار مختلف مردم با حضرت امام را نيز پخش مي كرد. تجهيزات و لوازم پخش اين كانال تلويزيوني در مجاورت محل اقامت رهبر انقلاب اسلامي قرار داشت.

در روز بيست و دوم بهمن سال 1357 ش. كه انقلاب اسلامي به پيروزي رسيد، سازمان راديو تلويزيون، از نخستين پايگاههايي بود كه بدست نيروهاي پرتوان انقلاب افتاد. رهبر كبير انقلاب، در نخستين روزهاي پس از پيروزي انقلاب، رادیو و تلویزیون را يك دانشگاه عمومي ناميدند و همين عنوان، بار سنگيني از مسئوليت و تلاش را بر دوش مديران و كاركنان صداوسيماي جمهوري اسلامي ايران گذارد.

 

 

بعد از انقلاب

‌بعد از انقلاب شکوهمند جمهوری اسلامی در اجراي اصل يكصد و هفتاد و پنجم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و ساير اصول قانون اساسي كه به رسانه‌هاي گروهي (‌راديو و تلويزيون)‌اشاره دارد و همچنين قانون اداره صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران مصوب هشتم دي ماه يك هزار و سيصد و پنجاه و نه مجلس شوراي اسلامي‌اساسنامه سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران نوشته شد.

سر انجام با پیروزی انقلاب اسلامی توليد و پخش برنامه هاي تلويزيوني در سالهاي پس از پيروزي انقلاب رشد چشمگيري پیدا کرد. در سال 1357 دو شبكه تلويزيوني اول و دوم فعاليت داشتند. همانگونه که گفته شد در سالهاي پيش از انقلاب اسلامي، مراكز تلويزيوني شهرستانها به ترتيب در اروميه (1347)، بندرعباس (1347)، اصفهان (1347)، فارس (1348)، گيلان (1349)، مازندران (1349)، كرمانشاه (1349)، و تبريز (1350) آغاز به كار كرده بودند؛ به طوري كه در سال 1357شمسی پانزده مركز تلويزيوني در شهرستانها فعاليت داشتند.

ولی اكنون، شبكه های سراسري در كنار شبكه های استاني مشغول توليد و پخش برنامه میباشند و در همه مراكز استانها و چند شهرستان، مراكز تلويزيوني فعاليت گسترده ای دارند.

 

 

وضعیت امروز صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران

در اواخر دهه 70 ودر اوایل دهه80 بخشی از خط مشئ های صدا وسیما تغییر کرد که مهم ترین این تغییرات عبارتند از :

1- افزایش کانال های استانی به طوری که اکثر استان ها دارای شبکه مستقل برای خود هستند .

2- افزایش کانالهای تلویزیون مانند شبکه قرآن ، شبکه آموزش و...

3- خرید و دوبله بسیاری از فیلم های به روز دنیا با مضامین متفاوت

4- افزایش برنامه های تحلیل خبری و به طور کلی دگرگونی در نحوه ارائه اخبار در کلیه کانال های تلویزیون

5- تخصصی شدن شبکه های رادیویی و تلویزیونی.

 

تا اوایل دهه ۷۰، صرفا شبکه های یک و دو سیما نسبت به تولید و پخش برنامه های تلویزیونی اقدام می کردند. در دی ۷۲، شبکه سه با رویکرد جوان و سپس در آذر ۷۴، شبکه پنج برای نیازهای مخاطبین استان تهران و در فروردین ۷۵، شبکه چهار با رویکرد فرهیختگان تاسیس شد. در آذر ۷۸ هم شبکه خبر با رویکرد اطلاع رسانی به شبکه های تلویزیونی اضافه شد.

 

در مقابل روند آهسته افزایش تعداد شبکه های صدا و سیما در طول این دوره زمانی، در سال های اخیر با رشد سریع و آسان تر و گسترده شدن حوزه های فعالیت آن ها مواجه هستیم.

پخش دیجیتال شبکه‌های رادیویی و تلویزیونی با استاندارد DVB-T از آبان ماه سال ۱۳۸۸ فعالیت خود را آغاز کرده است و تاکنون ادامه دارد. در اسفند ماه ۱۳۹۴، پخش آزمایشی نسل جدید دیجیتال با استاندارد DVB-T2 در فرکانس ۵۵۴ شهر تهران با پخش شبکه ۴ آغاز شد و سپس در روستاهای کشور ایران به‌ترتیب جمعیت درحال راه‌اندازی است.

 

در طول این سال ها شبکه های سراسری صدا و سیمای جمهوری اسلامی به 18 عدد و شبکه های برون مرزی آن به شمار 11 عدد رسیده است. و در کنار این شبکه های 34شبکه استانی هم در حال فعالیت هستند.

در کنار شبکه های تلویزیونی داخلی و خارجی، 13شبکه ملی رادیویی، 4شبکه برون مرزی، و 37 شبکه استانی رادیویی وجود دارد که هر کدام مخاطبان خود را دارند و با قدرت به فعالیتشان ادامه میدهند.ن

این افزایش کمی بدون توجه به توسعه کیفی نبوده است. امروزه شمار مخاطبان رسانه ملی به خاطر شبکه هایی با کیفیت اچ دی و با محتواهای نو و سرگرم کننده و آموزشی از قبیل شبکه نسیم، به شدت افزایش یافته و معادله قبضه کردن مخاطبان توسط ماهواره را خراب کرده است. پخش مسابقات ورزشی مخصوصا فوتبال به صورت رایگان، شناخت جوامع هدف مختلف و تاسیس شبکه های اختصاصی، تنوع برنامه، شبانه روزی بودن ارائه خدمات، شکسته شدن مرزهای جغرافیایی در ارائه خدمات صوتی و تصویری و قرار گرفتن در مسیر انقلاب اسلامی، فاکتورهاییست که در طی سال های بعد از انقلاب تلویزیون را همدم همیشه خانه های ایرانیان سراسر دنیا کرده است.

البته ناگفته نماند که انتصابات به جای رهبری در زمینه ریاست سازمان صدا و سیما با شناخت کامل شرایط و رصد احتیاجات جامعه زمینه های پیشرفتی که امروز شاهد آن هستیم را فراهم کرده است.

انتهای پیام
اتاق خبر انتها

افزودن دیدگاه جدید

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.